De grote scoop van de biografie van Lucebert door Wim Hazeu: Lucebert was fout in de oorlog. Hazeu vertelt over deze ontdekking in het interview over de biografie op pagina 7; met tegenzin, want niet alleen was Lucebert al zijn literaire held sinds zijn jeugd, bovendien had hij net zes jaar intensief met Lucebert ‘doorgebracht’ toen dit aan het licht kwam. Lucebert spreidde in brieven uit 1943-1944 veel te veel sympathie voor de nationaalsocialisten tentoon. Hij ondertekende sommige brieven met “Sieg Heil!” of “Heil Hitler!”, en was bij vlagen zelfs expliciet antisemitisch. Het is zwaar als een held van zijn voetstuk valt. Is Lucebert nu een kunstenaar die voor altijd bezoedeld is? Kunnen we niet meer naar eer en geweten genieten van zijn werk? De term ‘de Nederlandse Günter Grass’ is al gevallen. Misschien zit er nu, in ieder geval de komende tijd, een bijsmaakje aan het werk van Lucebert. Maar als we een beetje van de schok bekomen zijn moeten we inzien dat Lucebert in een zeer duistere tijd slechts even verkeerde ideeën had – toch iets anders dan het lidmaatschap van de Waffen-SS van Grass. Het moet niet worden gebagatelliseerd, maar het lijkt erop dat het voor Lucebert bij ideeën bleef: Hazeu is bijvoorbeeld niet op een NSB-lidmaatschap gestuit of op bewijzen dat Lucebert heeft gevochten aan de kant van de Duitsers (en áls die er waren geweest had Hazeu ze gevonden, want zijn research was zeer grondig). Ook heeft Hazeu geen bewijzen van antisemitisme ná de oorlog gevonden. Dat betekent dat we het hier hebben over verkeerde denkbeelden van een achttienjarige. Op die leeftijd ben je weliswaar (tegenwoordig) officieel volwassen en dus wettelijk gezien handelingsbekwaam, maar laten we eerlijk zijn: de meeste achttienjarigen zijn dom. Ze doen domme dingen, nemen domme beslissingen, en ze overzien de gevolgen van hun daden niet. Als u terugdenkt aan uzelf op die leeftijd verschijnt wellicht ook even het schaamrood op uw kaken: hoe roekeloos u was, hoe egocentrisch, hoe onhandig. De achttienjarige Lucebert zag alleen de ‘stoere’ kant van de Nazi’s, en besefte niet wat de implicaties van die ideologie waren. Hazeu vertelt dat Lucebert in 1946 De SS-staat van Eugen Kogon over de concentratiekampen las; de koude rillingen moeten hem over de rug gelopen zijn toen hij zo met zijn neus op de feiten werd gedrukt. Hij keerde dus al snel op zijn schreden terug. En daarna werd hij de protesterende, geëngageerde kunstenaar en dichter. Zonder de jeugdzonde was het kunstenaarschap wellicht nooit ontstaan.

  • Volgens Hazeu: gek van boeken
  • Wim Huijser ziet de boekhandel weer sexy worden
  • Subtiel ‘foute’ ontspanningsliteratuur
  • Strips Thinking man’s comics van Johnny Hart
  • Prentkunst De heldere lithograaf J.J. van der Maaten
  • Ton Kok vertelt over reizen naar Scandinavië en nog veel meer in Boekenpost 154

Jaarabonnement op ons blad!

Voor maar €38,- per jaar geniet u
een jaar lang van Boekenpost

Los nummer KOPEN?

Benieuwd naar een vorige editie van boekenpost, of wilt u heel specifiek een los nummer bestellen? 

ADVERTEREN IETS VOOR U?

Wilt u ook een advertentie plaatsen? Neem contact op met verkoop@stipmedia.nl.

TIP DE REDACTIE!

Boekenpost hoort graag uw mening of ideeën. Heeft u suggesties voor artikelen of tips voor de redactie? Laat het ons dan weten en mail ons op info@boekenpost.nl! Persberichten over nieuwe uitgaven of evenementen op boekengebied zijn natuurlijk ook welkom.

contactgegevens

Bezoekadres:
Louise de Colignystraat 25-A in Alkmaar

Postadres
:
Louise de Colignystraat 15, 1814 JA Alkmaar

Tel.: +31 (0)72 531 49 78
E-mailinfo@stipmedia.nl

KvK : 37114134
BTWnr: NL191555411B01

Mailadressen